Skrobia – jakie ma właściwości i zastosowanie?

Skrobia – jakie ma właściwości i zastosowanie?

Skrobia to substancja o ogromnym znaczeniu w życiu człowieka. Występuje powszechnie w produktach roślinnych takich jak ziemniaki, zboża czy nasiona roślin strączkowych. Dzięki temu stanowi główne źródło węglowodanów w naszej diecie. W konsekwencji jest także podstawowym surowcem energetycznym w codziennym żywieniu. Jednakże skrobia, oprócz dostarczania energii, pełni także inne, prozdrowotne role. Dowiedz się więcej o skrobi w naszej diecie!

Co to jest skrobia i jakie ma właściwości?

Skrobia to substancja chemiczna roślinnego pochodzenia. Powstaje w procesie fotosyntezy, dzięki czemu bywa nazywana surowcem odnawialnym. Jest zbudowana z cząsteczek glukozy połączonych wiązaniem alfa – glikozydowym. W świecie roślin stanowi formę magazynowania energii.

W zależności od gatunku występuje w liściach, owocach, nasionach, bulwach korzeniowych, a nawet kłączach. Skrobia dla człowieka (i także innych zwierząt), spożywana jako element produktu roślinnego, stanowi podstawowe źródło energii do codziennego wzrostu, rozwoju i funkcjonowania.

Skrobia chemicznie wyizolowana ma postać białego, sypkiego proszku, bez charakterystycznego smaku i zapachu. Słabo także rozpuszcza się w zimnej wodzie, tworząc kleik skrobiowy.

Rodzaje skrobi i jej występowanie

Rodzaje skrobi i jej występowanie

Skrobia w podstawowym rozumieniu oznacza po prostu substancję węglowodanową pochodzenia roślinnego. Można wyróżnić jej rodzaje w zależności od źródła jej pozyskania, np.:

  • skrobia ziemniaczana,
  • skrobia kukurydziana.

Pochodzenie skrobi, czyli pierwotny surowiec roślinny, wskazuje rodzaj skrobi (jak wyżej – skrobia ziemniaczana powstaje z przetworzenia ziemniaków), a także wpływa na jej właściwości fizykochemiczne, takie jak zdolność do kleikowania czy rozpuszczania się w roztworze wodnym.

Znany jest również podział na skrobię nieprzetworzoną (pochodzącą z roślin), a także skrobię modyfikowaną i skrobię oporną. Szczegółowa charakterystyka poszczególnych typów skrobi znajduje się poniżej.

Polecamy do czytania: Rodzaje cukru i ich właściwości

Skrobia oporna

Skrobia oporna to szczególny rodzaj skrobi. Oznacza się ją skrótem “RS”, co ma swoje korzenie w języku angielskim (ang. resistant starch). Jest to unikatowa frakcja tego związku, która jest odporna na działanie enzymów trawiennych człowieka. Dzięki temu nie jest ona trawiona i wchłaniana, a także nie dostarcza energii. W związku z powyższym zalicza się do błonnika pokarmowego i wskazuje się na jej cenny, prozdrowotny wpływ na zdrowie człowieka.

Skrobia oporna, jako, że nie ulega rozkładowi w jelicie, działa na przewód pokarmowy jak “miotełka”, usuwając wszelkie składniki pokarmowe obecne w jelicie. Dzięki temu ogranicza wchłanianie węglowodanów prostych czy tłuszczów, a także ułatwia usuwanie niestrawionych, bądź szkodliwych składników żywności.

Warto podkreślić, że jest to działanie niezwykle pożyteczne dla naszego organizmu, ponieważ może obniżać poziom cholesterolu, zmniejszać ryzyko rozwoju cukrzycy, nowotworów czy ułatwić kontrolę glikemii.

Z drugiej strony warto pamiętać, że u wybranej grupy osób, jej nadmiar może wpływać szkodliwie. Mowa o pacjentach z przewlekłymi chorobami jelit, gdzie podrażnienie śluzówki jelit jest bardzo niekorzystne, a także u pacjentów z niedoborami żywieniowymi.

Skrobia modyfikowana

Skrobia modyfikowana to produkt przemian chemicznych, fizycznych czy enzymatycznych, jakim poddawana jest skrobia naturalna, ta pochodząca z roślin. Wspomnianych modyfikacji dokonuje się, aby poprawić jej właściwości fizyczne i chemiczne, co pozwala na zastosowanie jej w produktach spożywczych. Obecnie w przetwórstwie skrobię modyfikowaną wykorzystuje się jako: substancje zagęszczające, stabilizujące, emulgatory czy substancje wiążące.

Zastosowanie skrobi – w żywności i nie tylko

Zastosowanie skrobi - w żywności i nie tylko

Podstawową rolą skrobi, zwłaszcza tej naturalnej, w nieprzetworzonej postaci, jest dostarczanie energii. Średnio na każdy 1 g substancji pozyskujemy 4 kcal. Podobnie jest w przypadku zwierząt, które również mogą spożywać produkty skrobiowe w celach energetycznych.

Kolejnym, zyskującym na znaczeniu, kierunkiem jest rozwój przemysłu ze skrobią oporną. Jak wspomniano wyżej, właśnie ta frakcja skrobi ma potencjalne działanie prozdrowotne, dzięki czemu bywa wykorzystywana w produkcji żywności funkcjonalnej np. dla osób odchudzających się czy dla cukrzyków.

I w końcu skrobia modyfikowana, która ma ogromne znaczenie w przetwórstwie żywności. Szczególnie często wykorzystuje się ją w produkcji artykułów na bazie warzyw, owoców czy nabiału, które z uwagi na to, że zawierają również wodę, wymagają substancji wiążących, pochłaniających elementy płynne.

Zobacz także: ABC racjonalnego odżywiania [Porady od dietetyka]

Skrobia w diecie: zalecenia

Jak wskazują eksperci z Narodowego Centrum Edukacji Żywieniowej, węglowodany, a więc także skrobia, to składnik odżywczy, który powinien dominować w diecie osoby zdrowej. Zgodnie z zaleceniami węglowodany ogółem powinny stanowić od 45 – 65% wartości energetycznej diety. Warto także podkreślić, że to właśnie węglowodany złożone, a więc także skrobia powinna stanowić główne źródło energii dla wszystkich osób zdrowych.

Podsumowując, skrobia jest składnikiem odżywczym, który powszechnie występuje w produktach spożywczych. Zróżnicowane właściwości skrobi sprawiają, że spotkamy ją zarówno w produktach naturalnych np. ziemniakach czy produktach zbożowych, a także w żywności przetworzonej np. w sosach warzywnych czy ketchupach.

Komponując codzienną dietę, warto pamiętać, że zgodnie z zaleceniami skrobia powinna być głównym źródłem energii. Szczególnie korzystne będzie, jeśli dostarczymy ją z produktów naturalnych, niskoprzetworzonych takich jak warzywa, owoce czy pełnoziarniste produkty zbożowe.

Cukier waniliowy – czy jest zdrowy? Jakie ma zastosowanie?

Cukier waniliowy – czy jest zdrowy? Jakie ma zastosowanie?

Cukier waniliowy - czy jest zdrowy? Jakie ma zastosowanie?

Cukier waniliowy to dodatek do wielu znanych i powszechnie lubianych deserów. Mimo iż podczas pieczenia nie stosuje się go w dużych ilościach, to niewątpliwe nadaje ciekawy aromat i charakter naszym wypiekom. Jak jest jednak z jego wpływem na zdrowie? Czy cukier waniliowy jest zdrowy?

Właściwości i skład cukru waniliowego

Cukier waniliowy to połączenie klasycznego cukru stołowego, najczęściej buraczanego, z laską wanilii lub z ekstraktami wanilii. Poznamy go po silnym, intensywnym aromacie waniliowym. Ponadto cukier ten, podobnie jak i cukier spożywczy, jest biały i sypki, a także łatwo rozpuszcza się w wodzie.

Wartości odżywcze cukru waniliowego

Wartości odżywcze cukru waniliowego

Cukier waniliowy, podobnie jak pozostałe rodzaje cukru, jest źródłem wyłącznie węglowodanów prostych. Jedna łyżeczka tego produktu dostarcza około 80 kcal. Więcej informacji na temat wartości odżywczych cukru waniliowego możesz znaleźć niżej:

  Wartość energetyczna Białko (g) Tłuszcz (g)    Węglowodany (g)
Na 100 g 405 kcal 0.0   0.0 99.8
1 łyżeczka (5 g) 81 kcal 0.0 0.0 19.96

Cukier waniliowy czy wanilinowy – czym się różni?

Cukier waniliowy bywa nierzadko mylony z cukrem wanilinowym. Warto wiedzieć, że nie jest to jedna i ta sama substancja. Zgodnie z tym, co wspomniano wyżej – cukier waniliowy to po prostu połączenie cukru i wanilii. Z kolei cukier wanilinowy to cukier powstały z połączenia cukru spożywczego i aromatów waniliowych – etylowaniliny lub waniliny. Jako że wanilia to bardzo droga przyprawa, to cukier wanilinowy stanowi tańszą alternatywę dla cukru waniliowego. Oba rodzaje cukrów charakteryzują się aromatem wanilii, ale w przypadku cukru wanilinowego może być on nieco słabszy.

Zastosowanie cukru waniliowego

Cukier waniliowy znany jest głównie piekarzom i cukiernikom, ponieważ stosuje się go przede wszystkim do dań na słodko np. racuchów, drożdżówek czy domowych deserów. W nieco zdrowszej wersji, odrobinę cukru waniliowego można także dodać do owsianek czy wypieków z ciasta pełnoziarnistego.

Jak zrobić cukier waniliowy w domu?

Jak zrobić cukier waniliowy w domu?

Co ciekawe, prawdziwy cukier waniliowy możemy także przygotować samodzielnie, w domu. Przygotowanie domowego cukru waniliowego to właściwe bułka z masłem! Kluczem do sukcesu są dobrej jakości składniki, a dokładniej wanilia. Warto postarać się zdobyć oryginalną wanilię o silnym aromacie. Następnie z laski wanilii należy oddzielić ziarna przyprawy. W kolejnym kroku należy je połączyć z cukrem spożywczym.

Dla wzbogacenia aromatu samą laskę wanilii także można posiekać na drobne kawałeczki i również dodać do mieszanki. Tak przygotowany cukier waniliowy najlepiej przesypać do szklanego, szczelnego naczynia i trzymać w ciemnym i suchym miejscu.

Czy cukier waniliowy jest zdrowy?

Doskonale wiemy, że cukier waniliowy cieszy się wieloma walorami organoleptycznymi. Naszym wypiekom nadaje słodki i przyjemny aromat. Co więcej, sama wanilia ma także właściwości zdrowotne. Jak wskazują niektóre poradniki medycyny naturalnej, wanilia jest składnikiem nalewek, które mogą wykazywać działanie przeciwzapalne i przeciwgorączkowe. Warto także wspomnieć o tym, że wanilia może być także składnikiem ziół i kropli wykorzystywanych w aromaterapii, co wpływa relaksująco i odprężająco.

Zastanawiając się jednak nad wpływem cukru waniliowego na zdrowie, należy mieć na uwadze, że wszystko co w nadmiarze, wpływa szkodliwie. W końcu jak wskazuje Światowa Organizacja Zdrowia, otyłość i nadmierna masa ciała to problemy globalne, uznawane za najważniejsze choroby niezakaźne XXI wieku. Zdaniem Ekspertów z Narodowego Funduszu Zdrowia nawet 50% dorosłych Polaków ma nadwagę, a 25% jest otyłych.

Niestety, nadmierna masa ciała to także duże obciążenie dla naszego zdrowia i większe ryzyko chorób dietozależnych takich jak cukrzyca typu II, nowotwory czy choroby układu krążenia. W konsekwencji z powodu nadmiernej masy ciała rocznie umiera 2,5 miliona osób. Włączając cukier waniliowy do diety, należy pamiętać o stosowaniu małych porcji. Posiłki, do których zamierzamy dodać cukier waniliowy, powinny być skomponowane ze zdrowych produktów spożywczych takich jak świeże owoce, pełnoziarniste produkty zbożowe czy orzechy. Zamiast ciasta drożdżowego z jasnej mąki i z cukrem (w tym także waniliowym), dużo lepszym rozwiązaniem będzie owsianka z owocami leśnymi i delikatnym aromatem wanilii (pod postacią małego dodatku cukru waniliowego).

Podsumowując, cukier waniliowy to składnik, który nadaje słodki i przyjemny aromat naszym posiłkom. Stosując go, należy pamiętać, aby dodawać go w małych porcjach. W końcu wszystko co w nadmiarze, szkodzi. A dodatkowo aromat prawdziwego cukru waniliowego jest bardzo intensywny. Co więcej, posiłki „na słodko” także mogą być zdrowe! Aby takie były, warto korzystać z pełnoziarnistych produktów zbożowych, świeżych owoców, nasion i orzechów.

Syrop glukozowy – czym jest i jak go zrobić?

Syrop glukozowy – czym jest i jak go zrobić?

Syrop glukozowy - czy jest zdrowy i jak go zrobić krok po kroku?

Syrop glukozowy to gęsta i płynna substancja o dosyć słodkim smaku. Raczej nie spotkamy jej na przeciętnej, sklepowej półce jako samodzielny produkt. Stosuje go jednak często w produkcji żywności takiej jak słodycze, słodkie przekąski czy pieczywo cukiernicze. Zastanawiasz się syrop glukozowy to dobry element zdrowej diety? A może należy go jednak unikać?

Co to jest syrop glukozowy?

Syrop glukozowy to gęsty i płynny roztwór wody i związków węglowodanowych. Nie posiada specyficznej barwy ani aromatu. Cechą charakterystyczną jest natomiast jego słodki smak. Warto jednak podkreślić, że jest to mniej odczuwany poziom słodkości, niż w przypadku klasycznego cukru spożywczego.

Jak powstaje syrop glukozowy?

Jak powstaje syrop glukozowy?

Syrop glukozowy powstaje w procesie rozkładu, tak zwanego „scukrzania”, skrobi. W kolejnym kroku syrop glukozowy poddaje się także oczyszczaniu. Jednakże wbrew temu, co sugeruje nazwa, w jego składzie występuje nie tylko czysta glukoza. Syrop glukozowy zawiera także inne cząsteczki węglowodanów, między innymi dwucukry takie jak maltoza czy dekstryny, które powstają podczas rozkładu skrobi.

Gdzie naturalnie występuje syrop glukozowy?

Naturalnym źródłem syropu glukozowego są różne produkty zbożowe np. pszenica czy kukurydza. Syrop glukozowy może być także pozyskany z ziemniaków. Warto jednak podkreślić, że we wszystkich wymienionych źródłach syrop nie występuje w czystej postaci. We wspomnianych produktach obecna jest skrobia, czyli substrat do syntezy syropu glukozowego. Odpowiednio przetworzona skrobia pozwala na uzyskanie syropu glukozowego. Z uwagi na przewagę pszennej uprawy rolnej syrop glukozowy z pszenicy jest najbardziej popularny w Polsce, z kolei w USA najczęściej spotyka się syrop glukozowy wyprodukowany na bazie kukurydzy.

Syrop glukozowy – właściwości i zastosowanie

Syrop glukozowy znajduje swoje zastosowanie przede wszystkim branży spożywczej, a zwłaszcza w cukierniczej. To właśnie syropy cukrowe takie jak syrop glukozowy powstają podczas hydrolizy skrobi w warunkach fabrycznych.

Syrop glukozowy jest wykorzystywany przede wszystkim w przemyśle cukierniczym. Z uwagi na jego właściwości słodzące dodaje się go do produktów takich jak:

  • ciasta i ciasteczka,
  • cukierki, żelki, gumy do żucia,
  • sezamki, chałwy, galaretki i masy karmelowe.

Dzięki temu, że syrop glukozowy zawiera dekstryny, to nie krystalizuje tak szybko, jak zwykłe roztwory cukru. Pozwala to na zastosowanie syropu glukozowego także w produktach takich jak lody czy mrożone desery. Syrop glukozowy jest stosowany również w produkcji przetworów owocowych takich jak dżemy, konfitury i marmolady.

To, co może wydawać się zaskakujące to fakt, że źródłem syropu glukozowego mogą być także wybrane rodzaje pieczywa np. pieczywo tostowe, słodkie pieczywo cukiernicze czy pieczywo mrożone. Nieco rzadziej syrop glukozowy możemy także spotkać w przemyśle farmaceutycznym – w wybranych lekach i suplementach diety.

Syrop glukozowy a syrop glukozowo – fruktozowy

Syrop glukozowy a syrop glukozowo - fruktozowy

Syropy glukozowe i glukozo – fruktozowe nie rzadko bywają mylone. Może się wydawać, że jest to ta sama substancja, jednak mają one inne właściwości i przeznaczenie.

Podstawową różnicą pomiędzy syropem glukozowym i glukozowo – fruktozowym jest ich skład. Syrop glukozowy to mieszanina wielu różnych węglowodanów, w których jednak fruktoza ma mały udział. Natomiast w syropach glukozo – fruktozowych udział fruktozy stanowi od 5 do 50% minimum. W praktyce przekłada się do na znaczne podwyższenie poziomu odczuwanej słodkości. W konsekwencji syrop glukozo – fruktozowy jest wykorzystywany powszechnie jako środek słodzący. Stosuje się go w produkcji artykułów spożywczych takich jak:

  • słodzone napoje (w tym wybrane napoje gazowane),
  • żywność wysokoprzetworzona,
  • artykuły cukiernicze,
  • płatki zbożowe, desery zbożowe (np. granola czy batony)

Jak zrobić syrop glukozowy? 

Syrop glukozowy do celów cukierniczych można zakupić w odpowiednich sklepach. Jeśli jednak potrzebujemy jego małe ilości, możemy zrobić go samodzielnie w domu. Aby otrzymać syrop glukozowy, należy:

  • wymieszać 700g cukru spożywczego z 300 ml wody,
  • taką mieszankę należy zagotować, co jakiś czas mieszając,
  • gdy cukier całkowicie się rozpuści, należy dodać 1 łyżeczkę sody i 2 łyżki soku z cytryny,
  • całość należy gotować przez około 40 min., na średnim lub małym ogniu pod przykryciem. Warto co jakiś czas zamieszać syrop.

Czy syrop glukozowy jest zdrowy?

Wiedząc już, jakie jest pochodzenie i sposób powstawania syropu glukozowego, warto się zastanowić, czy należy włączać go do swojej diety. Tak, jak wyżej wspomniano, syrop glukozowy jest często dostarczany do diety wraz z produktami, które są wysoko przetworzone, cechują się znaczną zawartością dodatków do żywności czy dużą kalorycznością. Z tego względu zaleca się unikania takich produktów. Jeśli mamy ochotę na coś słodkiego, lepiej postawić na domowe słodycze lub produkty, z krótką listą składników w składzie. Zgodnie z wytycznymi, słodkość w naszej diecie powinna pochodzić przede wszystkim ze świeżych i przetworzonych owoców. W mniejszych ilościach np. na specjalne okazje, podczas Świąt czy urodzin, możemy pozwolić sobie na nieco mniej restrykcyjną dietę, jednak z zachowaniem rozsądku.

Czytaj więcej: Cukier – jakie jest jego miejsce w diecie?

Podsumowując, syrop glukozowy to częsty składnik produktów cukierniczych. Jego właściwości słodzące, a także zdolność do ograniczania krystalizacji, pozwalają na wykorzystanie go w branży spożywczej. W codziennej diecie powinniśmy unikać częstego spożywania syropu glukozowego i postawić na domowe słodycze. Jeśli już decydujemy się na spożycie produktu z jego udziałem, warto pamiętać o ograniczaniu się do małych porcji.

Fruktoza – co to jest i jak wpływa na zdrowie?

Fruktoza – co to jest i jak wpływa na zdrowie?

Fruktoza - co to jest i jak wpływa na zdrowie?

Fruktoza to jeden z najpowszechniej spotykanych cukrów prostych. Jako składnik żywności wysoko przetworzonej bywa przedmiotem wielu kontrowersji. Jej głównym źródłem w diecie powinny być owoce – świeże i suszone, które zgodnie z zaleceniami należy spożywać każdego dnia. Natomiast dane z badań klinicznych dowodzą, że nadmiar fruktozy w diecie zwiększa ryzyko chorób układu krążenia. Jak jest zatem? Warto włączyć fruktozę do swojego menu czy lepiej jej unikać?

Czym jest fruktoza?

Fruktoza to związek chemiczny należący do grupy węglowodanów. Naturalnie występuje w wielu produktach spożywczych, a wyizolowana w laboratorium ma postać białej, krystalicznej substancji. Fruktoza dobrze rozpuszcza się w wodzie, nie ma specyficznego zapachu i charakteryzuje się słodkim smakiem, słodszym nawet od klasycznego cukru spożywczego, czyli sacharozy.

Fruktoza należy do grupy cukrów prostych, co oznacza, że jej trawienie jest stosunkowo szybkie. Dzięki temu stanowi łatwo dostępne źródło energii. Warto jednak podkreślić, że jej wchłanianie jest znacznie wolniejsze niż glukozy. Ponadto spożywana np. z owoców, dzięki obecności błonnika pokarmowego, będzie wchłaniana jeszcze wolnej.

Gdzie występuje fruktoza?

Źródłem fruktozy w naszej diecie powinny być przede wszystkim owoce. W zależności od rodzaju, zawartość tego cukru może być różna. Ponadto, fruktozę znajdziemy również w produktach takich jak:

  • miód,
  • przetwory owocowe np. dżemy, powidła,
  • napoje owocowe np. soki, nektary,
  • cukier spożywczy,
  • syropy, np. syrop kukurydziany, syrop glukozowo – fruktozowy,
  • napoje gazowane,
  • wysoko przetworzone słodycze.

Fruktoza w owocach

Fruktoza w owocach

Warto podkreślić, że o ile fruktoza obecna pod postacią syropów w żywności wysoko przetworzonej nie jest mile widziana w zdrowej diecie, o tyle pod postacią owoców powinna pojawiać się w naszym jadłospisie każdego dnia!

Jak wskazują eksperci z Narodowego Centrum Edukacji Żywieniowej, owoce i warzywa powinny stanowić połowę naszego dziennego jadłospisu! Zgodnie z rekomendacjami warzywa lub owoce powinny występować w każdym posiłku. W ciągu dnia powinniśmy spożyć ich minimum 400 g, z przewagą warzyw. Ponadto warto wybierać różnokolorowe warzywa i owoce. Jak podkreślają specjaliści, im więcej warzyw i owoców w diecie, tym większe korzyści dla naszego zdrowia.

Wszystko to dzięki temu, że owoce, oprócz fruktozy zawierają także cały szereg innych, bardzo cennych substancji odżywczych. Mowa tu o związkach takich jak witaminy, składniki mineralne, błonnik pokarmowy czy substancje o potencjale antyoksydacyjnym, działające antymiażdżycowo i przeciwnowotorowo.

Właściwości i kalorie

Kaloryczność fruktozy jest taka sama jak klasycznego cukru spożywczego i wynosi 4 kcal na 1g substancji. Aby dowiedzieć się więcej na temat kaloryczności różnych rodzajów cukru, zajrzyj tutaj. Warto podkreślić, że w zdrowej diecie powinniśmy dążyć do tego, aby głównym źródłem fruktozy był nie cukier dodany, ale naturalnie występujące cukry w owocach czy warzywach.

Analizując zawartość fruktozy w owocach, to w przypadku większości świeżych zawartość tego cukru mieści się w zakresie od 5 do 15 g na 100g owoców, co przekłada się na 20 – 60 kcal z fruktozy. Co ciekawe, zdecydowanie wyższą zawartość fruktozy mają owoce suszone, w których ilość tego cukru oscyluje wokół wartości 55 – 65 g na 100g owoców, czyli fruktoza jest źródłem 220 – 260 kcal.

Warto podkreślić, że zawartość fruktozy, a w konsekwencji także kaloryczność owoców, zależy od wielu czynników. Wśród najważniejszych z nich należy wymienić stopień dojrzałości owoców, gatunek czy ich odmiana. Wybrane rodzaje owoców np. mango czy banan mogą mieć znacznie wyższą zawartość fruktozy, niż większość innych produktów tej grupie. Przykładowo zawartość węglowodanów przyswajalnych (glukozy, fruktozy i sacharozy) w 1 sztuce banana wynosi około 23g a mango 45g. Jeśli ciekawi Cię, ile cukru mają konkretne rodzaje owoców, zajrzyj tutaj.

Glukoza i fruktoza

Glukoza i fruktoza to, obok sacharozy, najpowszechniej występujące w żywności cukry proste. W połączeniu tworzą znaną i powszechnie spożywaną substancję – cukier spożywczy. Obie substancje mają ze sobą wiele wspólnego. Cechują się słodkim smakiem, nie mają charakterystycznego zapachu i łatwo rozpuszczają się w wodzie. W środowisku naturalnym również często występują w tych samych produktach takich jak: owoce, warzywa, soki, przetwory warzywno – owocowe czy miód i inne naturalne słodziki np. syrop z klonowy.

Zobacz także: Syrop glukozowy – czy jest zdrowy i jak go zrobić krok po kroku?

To co różni obie substancje to przede wszystkim wpływ na indeks glikemiczny posiłku, czyli szybkość z jaką wzrasta poziom glukozy we krwi po spożyciu produktów spożywczych. W zdrowej diecie polecane są przede wszystkim produkty o średnim i niskim indeksie glikemicznym, czyli mówiąc wprost takie, których trawienie zajmuje dłużej i poziom glukozy wzrasta powoli. Są to na przykład pełnoziarniste produkty zbożowe czy niektóre rodzaje surowych warzyw i owoców. Fruktoza, a także glukoza istotnie wpływają na poziom indeksu glikemicznego posiłku. Fruktoza obniża go, a glukoza podnosi. Co ciekawe, sacharoza stanowiąca połączenie glukozy i fruktozy także wpływa na podniesienie poziomu indeksu glikemicznego.

Czy fruktoza jest zdrowa?

Czy fruktoza jest zdrowa?

Związki należące do grupy węglowodanów prostych potocznie nazywamy cukrami. Słowo “cukier” dla wielu z nas oznacza substancję zakazaną, coś czego należy unikać. Niestety w XXI wieku mamy tendencję do nadużywania klasycznego cukru spożywczego. Często spożywamy go zbyt dużo w porównaniu do naszego codziennego zapotrzebowania energetycznego. W konsekwencji wszystkie rodzaje cukrów lądują na czarnej liście. Warto jednak przyjrzeć się im nieco dokładniej. Przykładowo, laktoza, czyli cukier mleczny, poprawia wchłanianie wapnia, który jest niezbędny do budowy zdrowych kości.

Podobnie ma się sytuacja także w przypadku fruktozy. Spożywana w nadmiarze np. pod postacią klasycznego cukru spożywczego czy jako syrop w żywności wysoko przetworzonej wpływa negatywnie na zdrowie. Jak wskazują eksperci, jej zbyt duże ilości przyczyniają się do syntezy i podniesienia poziomu trójglicerydów, co prowadzi do szeregu negatywnych konsekwencji zdrowotnych. Nadmiar fruktozy w diecie może przyczynić się do stłuszczenia wątroby, podniesienia poziomu kwasu moczowego czy oporności na hormony np. leptynę czy insulinę.

Warto jednak podkreślić, że sytuacja ta może mieć miejsce wyłącznie, jeśli nadużywamy jej w jadłospisie i dostarczamy ją pod postacią żywności wysokoprzetworzonej np. słodyczy czy napojów. Z kolei fruktoza dostarczana do diety z owocami jest bardzo mile widziana. Z obawy przed nadmiarem fruktozy nie należy eliminować owoców z jadłospisu. Więcej na temat mitów związanych z różnymi rodzajami cukru przeczytasz tutaj.

Podsumowując, fruktoza to składnik wielu produktów spożywczych. Dzięki temu, że nadaje słodki smak żywności, jest chętnie spożywana. Planując zdrową i prawidłowo zbilansowaną dietę, postaw przede wszystkim na świeże owoce. W mniejszej ilości, w ramach urozmaicenia, do jadłospisu możemy włączyć także spożywanie suszonych owoców. Pamiętajmy, aby owoce i warzywa (z przewagą warzyw) stanowiły podstawę każdego posiłku!

Cukier rafinowany – wszystko, co warto o nim wiedzieć

Cukier rafinowany – wszystko, co warto o nim wiedzieć

Cukier rafinowany -wszystko, co warto o nim wiedzieć

Cukier rafinowany bywa nazywany również rafinadą. Uzyskuje się go w procesie przetwarzania i obróbki buraków cukrowych. Z uwagi na wysoki stopień oczyszczenia nazywa się go najczystszym rodzajem cukru. Jak powstaje i wpływa na zdrowie? Dowiedź się!

Jak powstaje cukier rafinowany?

Cukier rafinowany produkuje się na bazie cukru białego lub klasycznego cukru spożywczego, a jego pierwotnym surowcem są buraki cukrowe. Do jego powstania wykorzystuje się węgiel aktywny, który służy do oczyszczania pierwotnego surowca. Następnie półprodukt jest wybielany przy pomocy ultramaryny lub siarczanu sodu.

Rodzaje rafinowanego cukru

Rodzaje rafinowanego cukru

Wśród cukru rafinowanego wyróżnia się kilka jego rodzajów. Ich charakterystykę prezentuje poniższa tabela:

Nazwa cukru Oznakowanie Minimalna zawartość cukru Granulacja cukru (dł. boku pojedynczego kwadracika cukru) Maksymalny udział cukru innej granulacji
Lux  R K – lux 85% 3,15 mm 15%
Gruby R KG 80% 3,15 mm 20%
Średni R KS 80% 1,6 mm 20%
Drobny R KD 90% 0,71 mm 10%
Grysik R KGr b. d. 0,28 mm  

Właściwości rafinady

Cukier rafinowany, podobnie jak klasyczny cukier spożywczy, jest bezwonny i cechuje się słodkim smakiem, bez obcych nut. Rafinada także konsystencją przypomina ten najczęściej stosowany, cukier biały. Oba rodzaje cukru mają krystaliczną i sypką konsystencję. To, co odróżnia cukier rafinowany od cukru białego czy spożywczego to barwa. Rafinada charakteryzuje się intensywnie białym kolorem, który nawet “wpada” w delikatnie odcienie niebieskiego.

Wartości odżywcze cukru rafinowanego

Mimo iż w specjalistycznej nomenklaturze cukier buraczany i rafinowany są traktowane jako różne produkty, to w pod kątem żywieniowym ich wartość jest bardzo zbliżona. Oba surowce są przede wszystkim źródłem węglowodanów prostych (cukrów) i nie dostarczają pozostałych składników odżywczych takich jak białka czy tłuszcze. Cukier rafinowany dostarcza około 400 kcal na 100 gram produktu, co w praktyce oznacza, że:

  • 1 łyżka cukru rafinowanego (10 g) dostarcza 40 kcal,
  • 1 łyżeczka cukru rafinowanego (5g) ma 20 kcal.

Wartość odżywcza cukru rafinowanego na 100 g:

Energia (kcal)  399,0
Białko (g) 0,0
Węglowodany (g)   99,8
Tłuszcz (g)  0,0

Zobacz także: Cukier w diecie – ile kalorii ma cukier?

Czy cukier rafinowany uzależnia?

Czy cukier rafinowany uzależnia?

W dzisiejszych czasach sporo mówi się o pladze otyłości. Jak wskazuje WHO (Światowa Organizacja Zdrowia), nawet 1,9 miliarda dorosłych osób na świecie jest otyła. Problem ten występuje także u dzieci, wśród których otyłość na przestrzeni ostatnich 45 lat wzrosła ponad 10 krotnie! Te niepokojące statystyki przyczyniają się do intensywnego poszukiwania przyczyn obecnego stanu rzeczy. W literaturze naukowej spotkamy się z szeregiem badań, które weryfikują potencjał uzależniający cukru.

Co ciekawe, konsumpcja jedzenia powoduje aktywację układu nagrody i odczuwanie przyjemności.

Pobudzająco na nasz układ nagrody wpływa także nikotyna, narkotyki, alkohol, a nawet seks. Jednakże, potencjał uzależniający jest różny, w zależności od substancji. Jak wskazują naukowcy, smaczne jedzenie jest zdecydowanie mniej uzależniające, niż np. alkohol czy narkotyki. Warto także mieć na uwadze, że ocena potencjału uzależniającego cukru jest niezwykle trudna, bo bardzo rzadko dochodzi do spożywania wyłącznie cukru. Często mamy do czynienia z np. ochotą na posiłki węglowodanowe, za co nie odpowiada już sam cukier.

Zatem, włączając cukier do diety, należy zwrócić uwagę na mechanizmy jakie wpływają na tworzenie się nawyków żywieniowych. Z pewnością nadmierna konsumpcja tego produktu wpływa szkodliwie na zdrowie i wymaga zmian. Ważne jest jednak, aby pamiętać, że tym zmianom podlega cały styl życia:

  • aktywność fizyczna,
  • dieta ogółem,
  • rytm spania i czuwania,
  • a czasem także konieczna będzie konsultacja z psychoterapeutą.

Spożywając cukier, należy pamiętać, że może on wyłącznie stanowić dodatek do diety, a nie jej zasadniczy element.

Maltoza – gdzie się znajduje i jakie ma zastosowanie?

Maltoza – gdzie się znajduje i jakie ma zastosowanie?

Maltoza to substancja należąca do grupy węglowodanów prostych. W języku potocznym jest bardziej znana jako cukier słodowy. Występuje w wielu, często spożywanych produktach spożywczych. Co ciekawe, jest także składnikiem wybranych napojów alkoholowych, takich jak piwo czy whisky. Czym różni się od powszechnie znanej glukozy i jakie ma zastosowanie? Dowiedz się!

Maltoza – co to?

Maltoza to związek chemiczny należący do szerokiej grupy sacharydów (węglowodanów), a dokładniej cukrów prostych. Jest zbudowana z 2 cząsteczek glukozy połączonych wiązaniem glikozydowym, charakterystycznym dla związków w tej grupie. Wiele połączonych ze sobą cząsteczek maltozy tworzy skrobię należącą do węglowodanów złożonych.

Jako że maltoza należy do grona cukrów prostych, to tak jak i pozostałe związki w tej grupie, cechuje się słodkim smakiem. Warto jednak podkreślić, że odczucie słodkości w przypadku tej substancji jest znacznie niższe, niż klasycznego cukru spożywczego (sacharozy), glukozy czy miodu.

Zobacz także: Sacharoza – co to za substancja?

Maltoza, podobnie jak inne cukry proste, nie ma zapachu. W czystej postaci ma stałą konsystencję (proszek lub kryształy) i łatwo rozpuszcza się w wodzie. Jej odkrycia dokonał Augustin-Pierre Dubrunfaut, chemik francuskiego pochodzenia, a ostatecznie jej właściwości zostały potwierdzone na początku lat 70. XIX wieku przez Irlandczyka Corneliusa O’Sullivana, który był chemikiem i pasjonował się piwowarstwem.

Gdzie występuje maltoza?

Maltoza występuje w produktach będących źródłem skrobi. Znajdziemy ją przede wszystkim w owocach, warzywach, a nawet produktach zbożowych. Maltoza może być także składnikiem żywności przetworzonej, do której dodaje się np. syrop kukurydziany lub skrobię. Szczególnie zasobny w maltozę jest także słód np. jęczmienny, który wykorzystuje się powszechnie w produkcji piwa i whisky. To właśnie stąd pochodzi zwyczajowa nazwa maltozy – cukier słodowy.

Trawienie maltozy

W świetle przewodu pokarmowego maltoza jest trawiona na poziome jamy ustnej, a jeśli powstaje podczas rozkładu skrobi, to także na wysokości jelita cienkiego. Do jej trawienia służą różne enzymy trawienne, przede wszystkim maltazy i amylazy. Następnie powstająca z maltozy glukoza stanowi źródło energii lub może być zgromadzona jako glikogen stanowiący zapas składników energetycznych. Warto również podkreślić, że niedobór enzymów trawiennych przyczynia się do nietolerancji maltazy, jednakże jest to schorzenie występujące w populacji niezwykle rzadko (0,2% – 0,05% Europejczyków).

Jakie jest zastosowanie maltozy?

Maltoza, z uwagi na swój słodki smak, jest wykorzystywana w przemyśle spożywczym jako substancja słodząca, zwłaszcza do dań orientalnych i mięsnych. Z kolei jej najbardziej powszechnym zastosowaniem jest stosowanie jej do produkcji alkoholi bazujących na fermentacji drożdży.

Maltozę wykorzystuje się także w przemyśle chemicznym i piekarniczym, gdzie stanowi wysokiej jakości pożywkę dla wspomnianych wcześniej kolonii drożdży. Dzięki dodatkowi tego cukru, ciasta stają znacznie bardziej pulchne i odporne na opadanie.

Maltoza wpływa także korzystnie na inne rodzaje cukrów prostych obecne w produktach spożywczych. Z tego względu bywa stosowana jako dodatek do słodkiej żywności np. żelków, dżemów czy powideł. W tych artykułach maltoza ogranicza krystalizację innych cukrów i umożliwia zachowanie pożądanej konsystencji i smaku produktu.

Maltoza a glukoza

Mówiąc o cukrach prostych, najczęściej myślimy o glukozie – najbardziej znanym cukrze prostym. Czym jednakże różni się ona od tytułowej maltozy?

Przede wszystkim warto podkreślić, że pomiędzy tymi substancjami występuje wiele podobieństw. Obie substancje powszechnie występują w żywności: warzywach, owocach czy produktach zbożowych. Cechują się one słodkim smakiem, ale glukoza jest odczuwalna jako znacznie słodsza.

Do podstawowych różnic pomiędzy glukozą i maltozą należy ich skład chemiczny. Jak wcześniej wspomniano, maltoza jest dwucukrem, a glukoza pojedynczą cząsteczką węglowodanów. Co więcej, to właśnie dwie cząsteczki glukozy połączone ze sobą tworzą maltozę. Wpływa to na odczuwanie poziomu słodkości (niższe w przypadku maltozy).

Dodatkowo, pomimo tego, że glukoza jest monosacharydem, a maltoza dwucukrem, to ich szybkość trawienia jest podobna. Obie substancje cechują się wysokim indeksem glikemicznym (GI), czyli są trawione z łatwością i stanowią źródło szybko dostępnej energii.

Maltoza: dobra czy zła?

Zgodnie z zaleceniami na temat zdrowej diety należy unikać nadmiaru cukrów prostych w jadłospisie. Zalecenie to dotyczy także maltozy. Produkty, które są jej źródłem np. piwo cechują się wysokim indeksem glikemicznym, co wpływa negatywnie na gospodarkę węglowodanową i sprzyja zaburzeniom tolerancji glukozy.

Warto jednak podkreślić, że chcąc zadbać o jakość swojego jadłospisu należy zawsze pamiętać o zachowaniu zdrowego rozsądku. Maltoza występuje także w warzywach, owocach, kiełkach czy pełnoziarnistych produktach zbożowych, a więc w produktach niezwykle pożądanych w zdrowej diecie! Z tego względu należy znaleźć złoty środek. Podejmując właściwe wybory żywieniowe na co dzień, warto kierować się zaleceniami dot. diety rekomendowanej dla populacji np. tymi, które udostępnia Światowa Organizacja Zdrowia czy Polskie Towarzystwo Dietetyków. Dobrym przykładem będzie dieta DASH czy śródziemnomorska, które zalecają spożywanie kilku porcji warzyw i owoców dziennie. A produkty szczególnie zasobne w maltozę, a nie dostarczające innych wartościowych składników odżywczych, spożywać w ograniczeniu i na wyjątkowe okazje.

Laktoza – czy warto się jej obawiać?

Laktoza – czy warto się jej obawiać?

Laktoza - czy warto się jej obawiać?

Laktoza w języku potocznym jest nazywana cukrem mlecznym. Wynika to z tego, że jej naturalnym źródłem są produkty takie jak mleko i przetwory mleczne. Laktoza stanowi również składnik mleka kobiecego i jest podstawowym źródłem energii dla noworodków. W żywieniu pełni niezwykle ważną rolę! Poprawia wchłanianie wybranych składników mineralnych i wpływa korzystnie na mikrobiotę jelitową. Jednakże, zaledwie parę lat temu, powszechnie popularny był mit, że cukier mleczny wpływa szkodliwie na zdrowie. Czemu laktoza zawdzięcza swoją złą sławę i czy faktycznie warto się jej obawiać?

Laktoza – co to?

Laktoza to związek chemiczny należący do węglowodanów. Składa się ona z połączenia dwóch cząsteczek monosacharydów: glukozy i galaktozy. Jedne z pierwszych przesłanek o istnieniu tej substancji pochodzą jeszcze z XVII wieku. Natomiast do jej ostatecznego odkrycia doszło w latach 90. XIX wieku, kiedy to właściwości laktozy opisał niemiecki chemik Franz von Soxhlet.

Czysta laktoza jest bezbarwna i bezwonna. Ma stałą, sypką konsystencję i dobrze rozpuszcza się w wodzie. Laktoza, podobnie jak i inne związki należące do grupy cukrów prostych, charakteryzuje się słodkim smakiem. Jednakże jej słodkość jest słabiej odczuwalna niż słodkość klasycznie spożywanego cukru – sacharozy.

Gdzie znajdziemy laktozę?

Jeśli zastanawiasz się w czym jest laktoza, to zwróć uwagę na to, że często bywa ona nazywana cukrem mlecznym. Właśnie to nazewnictwo sugeruje pochodzenie tej substancji, bowiem laktoza znajduje się wyłącznie w mleku i produktach mlecznych, a także w artykułach z dodatkiem mleka i jego przetworów.

Warto podkreślić, że dotyczy to wszystkich rodzajów mlek – krowiego, koziego, a nawet ludzkiego! Laktoza jest również dodawana do produktów spożywczych jako dodatek do żywności, gdzie pełni rolę wypełniacza. Zatem zapewne zaskoczeniem nie będzie, że laktoza znajduje się w jogurtach czy serach podpuszczkowych (tzw. żółtych). Natomiast niespodzianką może okazać się, że ten rodzaj cukru znajdziemy również w wędlinach, słonych przekąskach np. chipsach i niektórych lekach.

Produkty zawierające laktozę

Głównym źródłem laktozy w diecie człowieka jest mleko. W przypadku noworodków i małych dzieci jest to przede wszystkim mleko kobiece, które zawiera od 5,5% do 7,5% tego cukru. W przypadku starszych dzieci i dorosłych głównym źródłem laktozy jest mleko krowie, które zawiera średnio 4,7 g laktozy na 100 g mleka (od 4,6 do 4,9 g/100g produktu).

Poniżej zaprezentowano zestawienie artykułów spożywczych, które stanowią źródło laktozy. Poniższa lista produktów zawiera te, które są najczęściej spożywane w polskiej diecie. Pamiętaj, że także inne, nie wspomniane tutaj produkty, mogą być źródłem tego cukru.

Zawartość laktozy w produktach (w gramach na 100 g produktu)

mleko krowie 2% 4,7
mleko kozie 4,4
mleko owcze 5,1
jogurt naturalny 4,6
kefir 2% tł. 4,1
sery żółte 0,1
ser biały, półtłusty 3,2
ser typu feta 1
lody mleczne 4,4
desery mleczne 2,7
śmietana 12% 3,9

Czy laktoza jest szkodliwa?

Czy laktoza jest szkodliwa?

Zaledwie kilka lat temu popularny był mit, że laktoza wpływa szkodliwe na zdrowie. Jak już dzisiaj doskonale wiemy, pogląd ten nie ma uzasadnienia w rzeczywistości. Jednakże co stanowiło źródło tego przekonania?

Do trawienia laktozy niezbędny jest enzym trawienny – laktaza. Jest ona produkowana w komórkach jelita cienkiego u wszystkich ssaków. Jednakże w przypadku większości z nich laktaza jest produkowana wyłącznie przez młode osobniki. Z kolei dorosłe ssaki nie produkują laktazy, a w konsekwencji nie mają zdolności do trawienia laktozy i nie spożywają mleka.

Warto jednak podkreślić, że inaczej jest w przypadku ludzi. Nietolerancja laktozy, czyli brak enzymu laktazy, dotyczy przede wszystkim osób dorosłych i także nie wszystkich. W zależności od źródła na brak enzymu laktazy cierpi około 15% – 37% osób w populacji dorosłej. W przeciwieństwie do popularnego mitu, wielu z nas, bez względu na wiek, zachowuje zdolność do trawienia tego cukru. Dzięki temu, znaczna część społeczeństwa może bez problemu spożywać mleko.

Co więcej, jak wskazują żywieniowcy – dietetycy i technolodzy żywienia – produkty mleczne są ważnym elementem zdrowej diety. Zgodnie z zaleceniami Narodowego Centrum Edukacji Żywieniowej każdy z nas codziennie powinien włączać mleko lub jego przetwory do diety:
osoby dorosłe powinny spożywać codziennie co najmniej 2 duże szklanki mleka, dla dzieci i młodzieży zaleca się wypijanie 3 – 4 szklanek mleka każdego dnia.

Mleko, w całości lub częściowo, może być zastąpione przez fermentowane produkty mleczne takie jak jogurt czy kefir, a w mniejszej ilości także przez sery żółte. Warto podkreślić, że laktoza, jeśli jest prawidłowo trawiona, wpływa korzystnie. Dzięki temu, że jest obecna w produktach spożywczych zwiększa wchłanianie niektórych składników mineralnych np. żelaza i wapnia, a także sprzyja rozwojowi korzystnej mikroflory jelitowej.

Czy warto się obawiać nadmiaru laktozy?

Czy warto się obawiać nadmiaru laktozy?

Laktoza mimo, iż jest cukrem prostym, to raczej nie bywa stosowana jako słodzik w produktach spożywczych. Z tego względu nie musimy się obawiać, że będzie ona specjalnie dodawana do żywności wysoko przetworzonej. Owszem laktoza nadaje słodki smak mleku i produktom mlecznym, ale jako że występuje w tych produktach naturalnie nie stanowi ryzyka “przedawkowania” cukru.

Chcąc przestrzegać zdrowej i prawidłowo zbilansowanej diety, powinniśmy unikać przede wszystkim produktów spożywczych, w tym także produktów mlecznych, z dodatkiem syropu glukozo – fruktozowego lub glukozowego czy sacharozy (cukru spożywczego). Artykułom, które zawierają powyższe składniki zawsze warto przyjrzeć się uważniej. Pomocna będzie także etykieta wartości odżywczej. Tu należy zwrócić uwagę na zawartość cukrów. Warto pamiętać, że produkty zawierające znaczne ilości cukrów powinny być spożywane w umiarkowaniu. Mogą one stanowić wyłącznie dodatek do diety, spożywany na specjalne okazje, aniżeli jej podstawowy element.

Burak cukrowy – pochodzenie i zastosowanie

Burak cukrowy – pochodzenie i zastosowanie

Burak cukrowy - pochodzenie i zastosowanie

Burak cukrowy to warzywo należące do szerokiej rodziny kosmowatych, w której spotkamy także popularną botwinkę czy buraka ćwikłowego. Buraki są zasobne w cenne składniki odżywcze, zawierają dużą ilość wolnych cukrów, antyoksydantów, a nawet wody! Z tego względu warto regularnie włączać je do diety. Z kolei buraki cukrowe stanowią przede wszystkim surowiec uprawny, wykorzystywany do produkcji cukru spożywczego, a także paszy dla zwierząt.

Burak cukrowy – co to za warzywo?

Buraki znamy nie od dziś! Powszechnie spożywane są buraki ćwikłowe. Buraki cukrowe, jak sama nazwa wskazuje, stanowią surowiec do produkcji cukru. Do tej samej rodziny należy także burak pastewny uprawiany na paszę. Wszystkie wyżej wymienione stanowią odmiany buraka zwyczajnego.

Buraki ogółem zaliczane są do rodziny komosowatych lub rzadziej szarłatowatych. Charakteryzują się one intensywnie czerwoną barwą np. burak ćwikłowy i kulistą bulwą, która rośnie w ziemi. To właśnie ona stanowi najważniejszym elementem buraka. Ważne są także liście wyrastające ponad powierzchnię. Są one wykorzystywane i spożywane przez ludzi (np. burak liściowy – tzw. “botwinka”) i zwierzęta (burak pastewny).

Pochodzenie buraka cukrowego

Pochodzenie buraka cukrowego

Burak to przede wszystkim roślina uprawna. Jak wskazują dane źródłowe, przodkiem polskich buraków, w tym buraka cukrowego, był burak dziki, którego do dzisiaj spotkać możemy na terenach Bliskiego Wschodu, na południu Europy czy w Indiach.

O tym, że burak cukrowy stanowi doskonały surowiec do produkcji cukru przekonał się Andreas Sigismund Marggraf, który już w połowie XVIII wieku odkrył, że to warzywo jest szczególnie bogate w sacharozę, czyli potocznie mówiąc, cukier spożywczy. Do produkcji cukru z buraków cukrowych na terenie Polski doszło w 1801 roku, kiedy to Franz Karl Achard rozpoczął pierwszą fabrykę cukru buraczanego. W tamtych czasach była ona zlokalizowana na Śląsku.

Po dziś dzień buraki cukrowe na całym świecie stanowią surowiec do produkcji cukru. Już na początku XIX wieku, kiedy to ruszyła produkcja w Polsce, zainicjowano ją także w Rosji czy Francji. To właśnie Napoleon w ogromnym stopniu wpłynął na rozwój przemysłu cukierniczego. Jego polityka miała na celu wspieranie produkcji cukru buraczanego, co przyczyniło się do zmniejszenia udziału cukru trzcinowego i pozwoliło Europie uniezależnić się od cukru importowanego z kolonii np. Indii.

Skład chemiczny buraka cukrowego

Jak wskazują biolodzy, na skład chemiczny buraków ogółem wpływa wiele czynników w tym przede wszystkim czynniki takie jak:

  • pochodzenie
  • warunki uprawy,
  • okres uprawy (czynniki pogodowe i klimatyczne takie jak np. opady deszczu czy temperatura powietrza),
  • intensywność nawożenia azotem,
  • poziom dojrzałości owoców.

W przypadku buraków cukrowych znaczenie ma także poziom zachwaszczania plantacji warzyw.

Buraki cukrowe są źródłem licznych składników odżywczych. Zawierają one białko, wodę, błonnik pokarmowy, niewielkie ilości tłuszczów, a także składniki mineralne takie jak fosfor, potas, magnez, sód i wapń. Jednakże niewątpliwie najważniejszym składnikiem buraków cukrowych jest sacharoza, czyli połączenie dwóch węglowodanów prostych – glukozy i fruktozy. Składnik ten stanowi od 17 do 20% masy bulwy.

Właściwości zdrowotne buraków

Cała rodzina buraków to niezwykle cenne warzywa. Buraki ćwikłowe czy botwinkowe są powszechnie spożywane przez ludzi. Stanowią źródło składników o potencjale antyoksydacyjnym – antocyjanin i flawonoidów. To właśnie te składniki są niezwykle ważne w prewencji chorób układu krążenia, neurodegeneracyjnych, autoimmunologicznych czy onkologicznych. Badania naukowe pokazują także, że sok z buraków może wpływać na poprawę wyników osiąganych w sporcie, stąd także właśnie to warzywo coraz częściej pojawia się w żywieniu sportowców.

Buraki cukrowe również stanowią ważny element ekosystemu. Poza ogromnym udziałem w produkcji cukru, buraki te są także wykorzystywane jako pasza dla zwierząt, a najnowsze badania pokazują, że mogą stanowić surowiec do produkcji paliw ekologicznych, tzw. biopaliw.

Cukier buraczany – skąd pochodzi?

Cukier buraczany - skąd pochodzi?

Podobne nazewnictwo buraków cukrowych i cukru buraczanego to nie zbieg okoliczności! To właśnie z buraków cukrowych jest produkowany powszechnie spożywany cukier spożywczy. Kolejnym surowcem do produkcji cukru jest trzcina cukrowa. W historii przemysłu cukierniczego oba te surowce stale walczyły o wpływy. Do dzisiaj nierzadko konsumenci mają dylemat, jaki rodzaj cukru wybrać. Aby dowiedzieć się więcej na temat różnic pomiędzy cukrem buraczanym i trzcinowym, zajrzyj tutaj: https://uczymyjakslodzic.pl/cukier-buraczany-czym-rozni-sie-od-trzcinowego/

Ciekawostki dotyczące buraków cukrowych

Wydawać by się mogło, że buraki cukrowe będą przede wszystkim wykorzystywane do produkcji cukru spożywczego. Tymczasem okazuje się, że zarówno korzenie (bulwy), jak i liście buraków cukrowych, stanowią doskonały surowiec do produkcji paszy zwierzęcej. Z kolei cukier buraczany jest produkowany wyłącznie z buraków cukrowych o wysokiej zawartości sacharozy. Optymalnie, jeśli ilości te sięgają około 20% masy warzywa.

Co więcej, cukier buraczany nie jest popularny jedynie w Polsce! Żyzne gleby – czarnoziemy pozwalają na uprawę tej rośliny także w wielu krajach Europy i Azji, a nawet Ameryki Północnej! Z kolei początków cukru buraczanego upatruje się w krajach zlokalizowanych nad Morzem Śródziemnym, Kaspijskim i Czarnym.

Podsumowując, buraki stanowią cenny element ekosystemu. Są one pożywieniem dla ludzi i zwierząt. Z uwagi na ich wiele wartości odżywczych warto zadbać, aby różne rodzaje buraków często pojawiały się w naszej diecie. Do jadłospisu szczególnie często warto włączać buraki ćwikłowe czy botwinę. A z kolei buraki cukrowe, a raczej cukier buraczany spożywany przez ludzi, powinien być włączany do jadłospisu w ograniczeniu, z umiarkowaniem, jako dodatkowe urozmaicenie diety.

Bio cukier – jak powstaje i kiedy warto go stosować?

Bio cukier – jak powstaje i kiedy warto go stosować?

cukier-bio

Produkty spożywcze oznaczone przedrostkiem “bio” lub “eko” należą do żywności ekologicznej. Najczęściej spotkamy bio warzywa czy eko owoce. Obecnie nowością rynku jest bio cukier! Jest on produkowany metodami zgodnymi z zasadami zrównoważonego rozwoju – ekologicznymi. Jednakże, czy warto kupować bio cukier? Jakie właściwości ma bio cukier i jak wpływa na zdrowie?

Żywność ekologiczna jest coraz bardziej modna!

Na przestrzeni ostatnich kilkunastu lat obserwuje się znaczny wzrost zainteresowania ekologią. Ten trend nie omija także naszej kuchni. Wartość rynku produktów ekologicznych na świecie już w 2015 roku wynosiła 60 mld euro! Wraz z postępującymi zmianami klimatu, stajemy się coraz bardziej świadomi konsumentami. Poszukujemy żywności ekologicznej, kupujemy produkty “eko” i “bio” z coraz większym zapałem!

Jak powstaje bio cukier?

Jak powstaje bio cukier?

Żywność bio, w tym także bio cukier, musi być wyprodukowana wobec ściśle określonych zasad rolnictwa ekologicznego. Proces powstawania, przetwarzania i produkcji musi być dokładnie monitorowany i dokumentowany. Mówi o tym tzw. zasada “od pola do stołu”. W przypadku produktów ekologicznych odpowiedzialność za ich jakość i bezpieczeństwo ponosi producent i jednostka kontrolująca proces.

W kontekście bio cukru podstawową różnicą stanowią metody jego produkcji. W rolnictwie ekologicznym nie można stosować wybranych nawozów i dodatków chemicznych zwiększających wydajność upraw. Żywność ekologiczna nie może być także poddawana modyfikacji genetycznej, co ma swoje zastosowanie w Europie i Polsce, zarówno w przypadku klasycznego cukru, jak i tego pochodzenia ekologicznego.

Rodzaje bio cukru

Rodzaje bio cukru

Obecnie na rynku polskim spotykamy coraz więcej rodzajów cukru ekologicznego. W powszechnej sprzedaży dostępne są:

  • bio cukier kokosowy/ekologiczny cukier kokosowy,
  • bio cukier trzcinowy/ekologiczny cukier trzcinowy,
  • bio cukier buraczany/ekologiczny cukier buraczany.

Nieco rzadziej spotkać możemy nawet ekologiczny cukier waniliowy! W końcu produkty ekologiczne są znacznie droższe, a ich popularność stale rośnie.

Zobacz także: Cukier trzcinowy – co to za produkt?

Właściwości żywności ekologicznej

Wybierając ekologiczne produkty spożywcze, spodziewamy się, że są one zdrowsze lub bezpieczniejsze. Jak wskazuje Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej, faktycznie niektóre artykuły mogą być bardziej wartościowe, niż ich klasyczne odpowiedniki. Produkty „bio” mogą cechować się wyższą zawartością substancji o potencjale antyoksydacyjnym np. antocyjanin, a także witamin z grupy B i witaminy C. Ważną zaletą żywności ekologicznej jest także bardziej korzystny profil kwasów tłuszczowych. W produktach typu “eko” obserwuje się wyższą zawartość wielonienasyconych kwasów tłuszczowych takich jak omega – 3 czy CLA, które są pożądane i deficytowe we współczesnej diecie.

Żywność ekologiczna cechuje się także niższą zawartością metali ciężkich np. kadmu. Z uwagi na to, że ograniczana jest ilość stosowanych nawozów to także zawartość azotanów i azotynów w produktach ekologicznych jest mniejsza.

Właściwości, wartości odżywcze i kalorie cukru bio

Właściwości, wartości odżywcze i kalorie cukru bio

Biorąc pod uwagę wspomniane wyżej informacje, można wysunąć wniosek, że także cukier ekologiczny będzie lepszym rozwiązaniem w codziennej diecie. Warto jednak pamiętać, że cukier spożywczy (bio i zwykły) składa się praktycznie wyłącznie z węglowodanów. Zatem antyoksydanty, witaminy czy zdrowe tłuszcze, o których mowa wyżej, nie mają dużego wpływu na wartość odżywczą cukru. Zarówno w klasycznym cukrze spożywczym, jak i cukrze bio, występują one w niewielkich ilościach i nie mają znaczenia żywieniowego.

To, na co warto zwrócić uwagę to poziom zanieczyszczenia metalami ciężkimi, który może mieć znaczenie w przypadku bardziej wrażliwych grup w populacji np. małych dzieci, osób starszych czy przewlekle chorych. W przypadku żywienia tych osób być może korzystne byłoby wybranie cukru bio.

Wartość odżywcza cukru bio

Wartość odżywcza cukru spożywczego bio
Ilość produktu Energia (kcal) Białko (g) Węglowodany (g) Tłuszcze (g) Błonnik pokarmowy (g)
100 g cukru 405 0 99,8 0 0
1 szklanka cukru (200g) 810 0 199,6 0 0
1 łyżka stołowa cukru (12 g) 49 0 11,98 0 0
1 łyżeczka od herbaty cukru (6g) 25 0 5,99 0 0

Czytaj więcej: Ile kalorii ma cukier?

Zatem, podsumowując zebrane informacje, włączenie cukru bio do diety nie niesie za sobą znacznych różnic w aspekcie żywieniowym. Wartość odżywcza klasycznego cukru spożywczego, jak i cukru ekologicznego jest zbliżona. Natomiast cukier produkowany metodami ekologicznymi może być ciekawą alternatywą u osób szczególnie wrażliwych na metale ciężkie. Decydując się na ten produkt, należy liczyć się ze znacznie wyższą ceną.

Aby być pewnym, że kupuje się naprawdę ekologiczny cukier, należy zwrócić uwagę na odpowiednie opisanie składników (musi być obecna informacja o pochodzeniu składników), a także oznakowanie żywności ekologicznej, czyli tzw. “zielony liść”.

Cukrowa depilacja – jak wygląda?

Cukrowa depilacja – jak wygląda?

Cukrowa depilacja - jak wygłąda?

Cukier znany jest przede wszystkim ze swoich właściwości słodzących. Okazuje się jednak, że ma on znacznie większy potencjał! Gdzie jeszcze możemy go spotkać? W kosmetologii! Cukier stanowi doskonałą bazę do peelingów, a z uwagi na nadchodzące lato, hitem staje się także cukrowa depilacja! Jak ją zaaplikować? Poznaj nasze sprawdzone porady!

Cukrowa depilacja – co to jest?

Depilacja metodą cukrową to jeden z najdelikatniejszych sposobów na pozbywania się zbędnego owłosienia. W miarę zdobywania doświadczenia metoda ta staje się prosta, szybka i co ważniejsze, skuteczna! Regularnie depilowane włoski odrastają słabsze i jaśniejsze.

Jak wskazują kosmetolodzy – jest to metoda idealna dla osób ze skłonnością do podrażnień i do wrastających włosków. Depilacja pastą cukrową nie przykleja się bezpośrednio do skóry, ale oblepia włoski. Dzięki temu nie powoduje podrażnień i umożliwia skuteczne pozbycie się owłosienia.

Warto także podkreślić, że dzięki temu, że pasta cukrowa składa się z prostych, powszechnie dostępnych składników jest łatwa w przygotowaniu, a także nie powoduje reakcji alergicznych. Właśnie te cechy – powszechna dostępność, a także brak działań niepożądanych przyczyniają się do tego, że cukier tak doskonale odnajduje się w zabiegach pielęgnacyjnych. Kolejnym, z którym warto się zapoznać, są peelingi cukrowe. 

Czytaj więcej: Domowy peeling cukrowy – jak działa i jak go zrobić? 

Jakie są zalety cukrowej depilacji?

Jak już wcześniej wspomniano, depilacja metodą cukrową posiada wiele zalet!

Są to:

  • łatwy dostęp do składników – pasta cukrowa do depilacji składa się głównie z cukru i wody, są to składniki powszechnie dostępne, dzięki czemu łatwo przygotować taką pastę;
  • ekonomiczność – dzięki temu, że składniki na pastę są dosyć tanie, a także dlatego, że taką depilację możemy przeprowadzić samodzielnie, nie musimy obawiać się o koszt zabiegu;
  • nie powoduje reakcji alergicznych – cukier czy woda to składniki, które nie szkodzą większości z nas, także w przypadku alergików taka metoda będzie bezpieczna;
  • niska bolesność i brak podrażnień – pasta cukrowa podczas depilacji chwyta za włosy, a nie za otaczającą skórę, dzięki temu nie podrażnia i jest znacznie mniej bolesna, niż inne metody depilacji np. plastry.

Dodatkową, zaletą bądź ułatwieniem, depilacji cukrowej jest to, że jeśli przyklei się ona do fragmentu skóry, którego nie chcemy depilować lub nałożymy jej za dużo, nie musimy jej na siłę ściągać. Wystarczy spłukać ją ciepłą wodą.

Jak przygotować cukrową pastę do depilacji?

Jak przygotować cukrową pastę do depilacji?

Pastę do depilacji z cukru przygotowujemy z zaledwie 3 prostych składników – wody, cukru i soku z cytryny. Wszystkie składniki należy połączyć w dużym naczyniu np. rondlu, podgrzać i rozpuścić cukier. Końcowy etap stanowi klarowanie roztworu. O tym, jakie proporcje składników będą najlepsze, a także jak postępować krok po kroku przeczytasz tutaj.

Przygotowując cukrową pastę do depilacji, nie zdziw się, że masa w pewnym momencie zacznie ciemnieć, zyskując ciemnobrązowe i bursztynowe barwy. Tak właśnie ma być! Jest to reakcja cukru na podgrzewanie. Co więcej, końcowy roztwór – gotowa pasta cukrowa – ma mieć ciągnącą się i lepką konsystencję.

Jak aplikować pastę cukrową podczas depilacji?

Cukrowa depilacja niewątpliwie wymaga wprawy. Nie zrażaj się tym, że początkowo nie idzie Ci to tak sprawnie i być może zajmuje sporo czasu. W końcu to praktyka czyni mistrza!

Pastę cukrową można stosować na dwa sposoby – na ciepło i na zimno.

Na ciepło – pastę cukrową należy podgrzać, aż ponownie stanie się płynna (będzie to przypominało pastę do depilacji woskiem) i następnie zwracając uwagę na to, aby nie była zbyt ciepła, przy pomocy odpowiedniej szpatułki np. drewnianej lub plastikowej, równomiernie nakładać na skórę.

Następnie do końca paska powstałego z pasty należy przełożyć kawałek materiału i po kilku sekundach, energicznym ruchem zerwać. Zabieg ten należy powtarzać, aż osiągnie się oczekiwany efekt.

Na zimno – korzystając ze szpatułki nabrać odpowiednią ilość masy i równomiernie, pod włos rozprowadzić ją na skórze (jeśli pasta jest bardzo twarda można ją delikatnie ogrzać w dłoniach). Następnie na końcu fragmentu, chwycić i energicznie pociągnąć zgodnie z kierunkiem wzrostu włosków. Powtórzyć do osiągnięcia oczekiwanego efektu.

Na ile wystarcza cukrowa depilacja?

Na ile wystarcza cukrowa depilacja?

Właściwie wykonana depilacja cukrowa utrzymuje się blisko 2 – 3 tygodnie. Podczas wykonywania zabiegu ważne jest, aby wykonywać równomierne pasma i nie pomijać fragmentów ciała. W razie potrzeby można powtórzyć aplikację na wybranym obszarze skóry.

Cukrowa depilacja to szybki sposób na gładką skórę. Sprawdzi się u większości z nas, a nawet u osób ze skłonnością do alergii i podrażnień. Z zaledwie kilku prostych składników możemy ją przygotować i wykonać samodzielnie. Pamiętaj, praktyka czyni mistrza!